GÖKTÜRK ALFABESİ

Göktürk Alfabesi Nedir?

Türklerin en eski alfabesi olma özelliğine sahip

olan Göktürk Alfabesi;günümüze kadar ulaşan birçok yazıtta kullanılmış bir yazı alfabesidir. "Orhun Alfabesi" olarak da adlandırılan Göktürk Alfabesi kullanılarak yazılmış olan en bilindik eser ise bu gün Moğolistan'da bulunan Orhun yazıtlarıdır.

Göktürk Yazıtları Nerede Bulundu?

Yazıtlar, 1889 yılında Moğolistan'da Orhun Vadisinde bulunmüşlardır. Bu yazıtlar ll.Göktürk Kağanlığına aittir. Yazılış tarihleri MS.8. yüzlılın başlarına dayanmaktadır. Yazıtlardan Kül Tigin yazıtı 732 yılında Bilge Kağan yazıtı 735 yılında yazmışlardır.

Göktürk Alfabesi Nelerden Oluşur?

Göktürk Alfabesi 4 tanesi ünlü, 31 tanesi ünsüz ve 3 tanesi de çift ünsüz olmak üzere toplam 38 harften meydana gelmektedir. Göktürk Alfabesi' nde yer alan 4 adet ünlü harf ile toplamda 8 farklı ses temsil edilmiş ; 31 ünsüz harften 20' si de kalın ve ince sesler olarak ayırmışlardır.

Göktürk Alfabesi Nasıl Oluşmuştur?

Göktürk Alfabesi'nin Atımı Alfabesi kökenli Pehlevi veya Soğut Alfabesi'nden türediği de öne sürülmüştür. Aynı dönemde yazılmış Zhou kitabı gibi Çin kaynakları, Türkler'in 7. Yüzyılda soğdlarınkine benzer bir yazı dili kullanmış olduğunu kaydetmiştir.

Göktürk Alfabesi 'nin Özellikleri

• Göktürk Alfabesi toplam 38 harften meydana gelmektedir ve sağdan sola doğru yazılmaktadır.

• Göktürk Alfabesinde tek kullanılan noktalama işareti sözcüklerin arasına giren ik nokta(:) dır.

• Göktürkçe ile yazılan bir metinde sesli harfler çok fazla gösterilmez.

• Sondan eklemeli bir yapıya sahip olan Göktürkçe, günümüz Türkçe'sinde olduğu gibi heceler üzerine kurulmuştur.

• Göktürkçe ile yazılan bir metinde küçük büyük harf ayrımı bulunmaktadır.

Göktürk YazıtlarınınTürk Tarihindeki Önemi Nedir?

Orhun yazıtlarının önemi sadece Türk tarihi ile sınırlı değil aynı  zamanda dünya tarihi için de büyük bir öneme sahip. Bu yazıtlar, Orta Asya'daki Türk medeniyetinin derinliğini ve karmaşıklığını anlamamıza yardımci olur, aynı zamanda Orta Asya'nın tarihi ve kültürel mirasını da korur.

Göktürk Alfabesi Nasıl Çözüldü?

Yazıtlerdan Kül Tigin Yazıtı 732 yılında, Bilge Kağan Yazıtı 735 yılında yazılmışlardır. 1893 yılında Daninarkalı bilimci Vilhelm Thamsen tarafından , Rus Türkolog Vasili Radlof'un da yardımıyla çözülmüş ve aynı yıllın 15 Aralık günü Danimarka Kraliyet Bilimler Akedemisi'nde bilim dünyasına açıklanmıştır.

                           KYNAKÇA.

https://www.haberturg.com

https://tr.wikipedia.org

https://www.magidostur.com

Görsel kaynakça: Pinterest 

                    

                         Düzenleyenler

Meryem D.

Esma Ş.

Feride T.

Hayrunnisa B.

İrem K.

Zeynep Ç.